Archief van
Categorie: Blog

Vergeving

Vergeving

Vredevol leven

Vergeving is een lastig woord. Jelle Hermus – coach van SoChicken – heeft leuke tips om te leren vergeven. Hij brengt het met een kwinkslag en dat is prettig. Het klinkt gemakkelijk en eenvoudig, maar de realiteit is vaak wel wat weerbarstiger. De wereld zou er een stuk mooier uitzien als iedereen meteen aan de slag met vergeven ging. Ik benader als zingevingsprofessional onderwerpen op mijn eigen wijze. Wie weet heb jij iets aan de combinatie van ons beiden!
Eerst een opmerking over het struikelblok dat het woord vergeving kan zijn. Mij herinnert het me aan mijn jeugd. In de kerk waar ons gezin lid van was, ging het over vergeving én zonde. De zonde zat aan de mens vast: je deugde al vanaf je eerste begin niet. Je kent het misschien wel: het begrip erfzonde. Die kreeg je – volgens onze dogmatiek – als mens ongevraagd mee als een cadeautje van Adam en Eva. Geloven in God en in het verzoenend lijden van zijn zoon Jezus Christus leverde je volgens de dominee vergeving van je zonden op. Zo kwam ons leven weer in balans hield hij ons telkens weer voor. Maar daar zat natuurlijk wel het een en ander aan vast. Daar werd je klein van. Er werd mij een negatief zelfbeeld opgedrongen. Wat kun jij nou zelf als mens! Met dat mensbeeld van mijn vroegere kerk en van deze predikant heb ik nooit uit de voeten gekund. Dat heb ik nooit kunnen aanvaarden als werkelijkheid en niet als mijn waarheid. De verzoening die zij omschreven klopte niet bij wat ik ook toen al als leven vanuit Liefde mij voorstelde. Maar het thema is wél relevant. Ik denk dat het – om te komen tot een vredevol leven – belangrijk is je te verzoenen met jezelf en met de ander en zo je wilt met de Ander (God/het Leven).

Ballast

In het najaar kreeg ik de kans om mee te doen aan een workshop naar aanleiding van het boek van Desmond Tutu en dochter Mpho over vergeving. Ik was wel benieuwd hoe je vanuit de zeer pijnlijke situatie van (de erfenis van) de apartheid met vergeving zou kunnen omgaan. De Tutu’s hadden een viervoudig pad beschreven om te komen tot ‘harmonie met onszelf en de ander’. Een methode die in en buiten Zuid-Afrika met wisselend resultaat wordt toegepast, want echt vergeven vraagt wel een flinke inzet van de betrokkenen.
Ik kreeg bij de workshop een steen om daarmee vergevingsopdrachten ervaarbaar en inzichtelijk te maken. Die simpele kleine steen heeft mij aan het denken gezet. De steen in je niet-dominante hand nemen en die urenlang blijven vasthouden was de opdracht voor thuis. En dan er bij stilstaan wie en wat er vergeving behoeft en of dat met die steen te maken heeft. Mij werd het duidelijk: als je een steen in een van je handen vast blijft houden, kom je nooit tot het aanpakken van grote zaken. Je blijft steeds belemmerd worden. Je hebt maar één hand goed beschikbaar. Je kunt niet omhelzen, niet dragen, niet zegenen… De steen zei mij genoeg. Mijn interesse was gewekt om verder zelfonderzoek te doen. Valt er in mijn leven meer te vergeven? Wil ik mijzelf misschien ook vergeven? Word ook ik door niet te vergeven belemmerd in mijn leven van alledag?

Lees onder de foto verder

Harmonie

Ik schafte het boek van de Tutu’s aan en begon erin te lezen. Ik kwam tot de ontdekking dat ik meer rust en tevredenheid in mij kan vinden, als ik een aantal dingen onder ogen zie en er iets mee doe. De Tutu’s hebben het over een vier-stappen-model naar harmonie met onszelf en de ander. Je realiseren waar het haakt – je verhaal vertellen en benoemen wat het is dat pijn doet. Vergeving schenken en de relatie vernieuwen of als het niet anders kan loslaten. Ik realiseer me dat ik de laatste jaren bezig geweest ben met het vergeven van mijn ouders. Een belangrijke investering in mijzelf als professional in de zingeving was het het volgen van een intensief traject met een eigen geestelijk begeleider. In dit traject kon ik mijn pijnlijke familie-ervaringen bespreken in combinatie met mijn diepe verlangens voor mijn leven. De pijn mocht er zijn en benoemd worden. En daardoor kwam er ruimte voor de andere kant: mijn grote verlangen naar verbinding, heelheid, waardering en liefde. Ik ben daardoor mijzelf anders gaan ervaren. Niet meer als slachtoffer van negatief gedrag van mijn ouders. Maar als iemand die ervoor kiest om met Liefde te leven. Mijn religieuze inspiratiebron is voor mij hierin belangrijk. Mijn verbinding met Jezus Christus, die voor mij het beeld is van de Nieuwe Mens, die zich in zijn leven laat leiden door goddelijke liefde, Liefde met een hoofdletter dus. Het geeft mij energie om te laten zien wat voor mij belangrijk is en mijn gedrag niet te laten bepalen door wat de ander over mij vindt. Ik ben een mooie ruimte in mijzelf gaan ontdekken. En dat geeft mij de mogelijkheid om mijn relatie met mijn moeder gaandeweg anders in te vullen. En met een ander gevoel dan vroeger kijk ik tegen mijn – overleden – vader aan.

Weglekkende energie

Iets anders dan de ander vergeven is jezelf vergeven. Zelf weet je heel goed wat je anders gedaan zou willen hebben in je leven tot nu toe. Sommige relaties gaan stuk in de loop der jaren. Als ik zelf terugkijk, zie ik waar het voor mij pijn doet. Ook dat mag ik benoemen. En ook daar kan ik beginnen met het vergevingsproces. Het verraste mij met lezen van het boek hoeveel energie en gedachten ik ongemerkt aan dergelijke situaties besteed. Ik denk dat iedereen wel situaties heeft die meelopen in haar/zijn heden. Vriendschappen die plotseling gestopt zijn bijvoorbeeld. Het kan blijven haken. In een conflictueus moment neem je vaak niet de tijd om elkaars pijn en ook je eigen pijn te erkennen. Je stopt deze liefst zo gauw mogelijk weg. Maar na verloop van tijd, zelfs na jaren kan het heilzaam zijn om toch voor die erkenning ruimte te maken. Zodat je die ballast echt achter je kunt laten. Zelf heb ik nu een voorstel aan een vroegere vriendin gedaan om weer eens contact met elkaar te hebben en mijn oprechte spijt betuigd over iets wat indertijd speelde. Nu maar afwachten of ze er iets mee wil. Maar mij geeft het nú al meer ruimte. Ik zit niet als een slachtoffer vast in mijn eigen ongenoegen. Ik heb zelf nieuwe ruimte geschapen, of zij mijn aanbod nou wel of niet accepteert!

Geïnspireerd aan de slag met vergeven?!

Wil je ook bezig met het thema vergeven?
Doe mee met Ontmoeting Thuis op 25 januari en 23 februari 2019
Lees het boek met inspirerende opdrachten voor jezelf: Het boek van vergeving – in vier stappen naar harmonie met onszelf en de ander – Desmond & Mpho Tutu
Boek een interactieve lezing of
Maak een afspraak voor een persoonlijk gesprek

Opgelicht worden

Opgelicht worden

Een verhaal van donker en licht

Elk jaar komt het weer terug, het verhaal van kerst. Het verhaal dat vertelt over licht dat straalt in het donker. En elk jaar is het goed om je er weer op te bezinnen. Wat maakt jouw bestaan donker en waar licht het weer op? Het donker kennen we wel – daar worden we dagelijks mee geconfronteerd. We leven in een wereld met grote problemen op veel uiteenlopende terreinen. Mensenhandel, vluchtelingenproblematiek, milieuproblemen, oorlogen, verkrachtingen en onrecht. Dichtbij huis: ruzies in familie en/of gezin, gebrokenheid en kwetsbaarheid. ‘Gewoon’: moeizame relaties, gezondheidsproblemen, last van overmatige stress (burn-out), problemen op het werk of gevoelens van zinloosheid. Het is maar een greep van ‘duisternis’. Donkerheid in het leven van alle dag.

Opgelicht worden

Deze duisternis kan anders worden – kan worden OPGELICHT – met helder licht. Wij zijn zelf lang niet altijd een licht voor elkaar in de ervaren duisternis. Maar we kúnnen wel licht opvangen en doorgeven. Dát is wat de evangelist Johannes brengt als positieve boodschap, in Bijbelse termen ‘evangelie’ genoemd. Lees het in Johannes 1: 1-14 (Klik voor verschillende Bijbelvertalingen op: NBV, Bijbel in Gewone Taal of Naardense Bijbel).
Deze man vertelt een verhaal over Johannes (met bijnaam de Voorloper of de Doper) die mensen attendeert op een Licht (in de persoon van Jezus) dat zijn werk doet! Deze Johannes is een mens met een betekenisvolle naam. Johannes betekent ‘God is genadig’, dat wil zeggen ‘God staat liefdevol ten opzichte van mensen’.

Licht heeft impact

Hij wijst mensen in zijn omgeving op een bijzondere mens die hem fascineert: Jezus! Zijn naam betekent ‘God redt’. Als er iets in het leven belangrijk is, is het die liefdevolle en reddende houding. En dat blijkt niet alleen een woord of een beschrijving te zijn, maar het is een daadwerkelijk gebeuren. Dat laat Jezus in zijn manier van leven zien. De woorden ‘woord’ en ‘daad’ worden in het Hebreeuws met hetzelfde woord aangeduid. En die gedachtewereld speelt in dit verhaal over donker en licht dat Johannes de evangelist vertelt, een belangrijke rol. Hij beschrijft een wereld met veel duisternis, maar waarin die duisternis het licht van de Liefde niet opslokt. Het is een wereld waarin het licht juist steeds groter wordt. Dat gebeurt daar waar mensen zich verbonden voelen met God als Bron van licht en Liefde. Daar ga je ervaren dat je zelf een kind van deze Liefde bent! Je bent zelf een mens van woord en daad. Je leert steeds meer liefdevol om te gaan met jezelf, met de ander/Ander en de natuur. En dat is de basis van een goed leven. Daarmee gaan we de problemen in de wereld dichtbij en ver weg merkbaar kleiner maken! Want licht heeft impact op duisternis! Kerst is het verhaal van het licht dat aanstekelijk is. Dat je daadwerkelijk lichter laat leven geïnspireerd door Liefde en aandacht.

Goed is beter dan perfect

Goed is beter dan perfect

Wanneer ben je zelf goed (genoeg)?

Ik ben christelijk opgevoed met een voor mij funeste dogmatiek (geloofsleer) die mij zei dat ik niet goed was zoals ik was. Ik was volgens zondag 1 van de Heidelbergse Catechismus geneigd tot alle kwaad en niet in staat tot enig goeds. Een idee dat ik nooit heb kunnen onderschrijven. Nooit heb ik het gevoel gehad dat dat klopte en dat dat werkelijk bij het christelijke geloof hoorde. Het ondermijnt volgens mij namelijk je hele mens-zijn: dat je mag zijn wie je bent met al je kwaliteiten en ook al je gebreken. Als je ‘gewoon’ jezelf mag zijn, ben je op die manier een mooie mens en waardevol. En jezelf ben je niet in perfectie, maar met je gewone menselijke fouten, je eigen eigenaardigheden.

Beeld: Annet Hogenbirk

Calvinistische samenleving

Veel mensen worden door anderen afgerekend op wat ze niet perfect beheersen. Misschien zijn we daarmee nog steeds behoorlijk calvinistisch in onze samenleving. Je wordt beoordeeld op wat je niet (helemaal) goed doet, in plaats van wat je juist wel goed doet. En het ergste daarbij is: je gaat jezelf ook op die manier bekijken. Je bekritiseert jezelf steeds opnieuw. Alles wat je denkt en doet kan toch altijd wel iets beter?! Kritisch op jezelf zijn en voor perfectie gaan kan wel een drijvende kracht naar succes zijn. En het kan mooie resultaten opleveren. Met hoge punten slagen, wie weet wel cum laude! Een betere positie op de arbeidsmarkt krijgen. Gezien worden. Het allemaal beter voor elkaar hebben. Maar word je van voortdurend perfectionisme wel echt gelukkig?
Altijd alles maximaal goed willen doen, dus perfect: je kunt er zo rusteloos van worden. Het geeft stress en ontevredenheid. Een gevoel van nooit klaar te zijn. Wanneer is ‘goed’ ook goed genoeg? Wanneer kun je en mag je gewoon in het moment leven en dat wat IS omarmen? Er gewoon ZIJN?

Meditatie helpt

Meditatie heeft mij geleerd dat ik mijzelf mag zijn. Elke dag opnieuw de tijd en rust nemen om te ervaren wat er in jezelf omgaat – je gedachten en gevoelens en ook je onrust. Ze bekijken en ze neerleggen als een geschenk aan de Liefde (God, de Bron, het Universum), ook al zijn ze niet altijd prettig of mooi. Ik mediteer zelf elke ochtend een half uur en lees een korte (Bijbel)tekst ter inspiratie. Ik ervaar deze stiltemomenten als oases van rust, waarin ik mij steeds weer oefen me te openen voor het binnenkomen van de Liefde in mij. Mijn geloof is erdoor veranderd: het is meer gaan stromen en een kracht geworden in mijn dagelijks leven. Ik ben anders gaan kijken naar mijzelf, naar anderen en naar God. Ik geloof in God als een bron van Liefde, die mensen met zichzelf verbindt en met anderen om hen heen. Ik ben mijn eigen spiritualiteit meer gaan beleven als een liefdevolle band met de Ander, God als een mysterie, en toch ook tastbaar aanwezig in Liefde in ons bestaan. De voorbeelden van Jezus’ leven spreken mij hierin aan.

Persoonlijk verhaal

Deze blog schrijf ik persoonlijker dan gewoonlijk. Ik beschrijf deze keer mijn eigen ervaringen, omdat ik in mijn werk als coach/geestelijk begeleider en pastoraal predikant merk hoeveel mensen er tegen zichzelf aanlopen en zichzelf afbranden. Ik zie wat het aan veranderingen teweegbrengt als mijn gesprekspartners de liefdevolle aandacht binnen laten komen en ermee aan de slag gaan. De kracht die er ontstaat als je anders tegen jezelf leert aankijken is verrassend mooi. Deze geeft steeds meer Zin in het (jou/mijn) Leven!